sylvain’s torch
enough is enough.
Er zijn zo van die boeken die je kijk op de dingen totaal veranderen. The Logic of Sufficiency van Thomas Princen is er zo eentje voor mij. Princen doet daarin een oproep voor een economisch systeem dat uitgaat van ‘genoeg’ in plaats van ‘altijd meer’. Economie gebruikt immers resources van de planeet en vele daarvan zijn schaars geworden door de sterk gegroeide wereldbevolking. Princen gelooft dat een logica van ‘genoeg’ onze economie en ecologie stabiel en duurzaam kan houden op de lange termijn.
‘Genoeg’ – of ‘sufficiency’ – staat voor Princen diametraal tegenover ‘efficiency’. Hij gaat op zoek naar de wortels van dat woord. In de context van economie betekent het vooral méér produceren met minder middelen. Het concept efficiëntie lijkt voor ons al eeuwen oud maar Princen toont aan dat het eigenlijk een product van het taylorisme of scientific management is, en dus van de 20ste-eeuwse industrialisatie. Hij beschrijft hoe de efficiëntielogica zich helemaal genesteld heeft in ons denken, waardoor we efficiëntie au fond iets goeds vinden, zonder kritiek. Volgens Princen is efficiëntie echter een schijnoplossing, die de zaken niet ten gronde aanpakt. Efficiëntie gaat namelijk uit van winst, van altijd meer, en het is net dat ‘altijd meer’ dat Princen ter discussie stelt omdat hij daar een botsing ziet met eindige resources. In het boek citeert hij een econome die opmerkt dat we merkwaardig genoeg steeds efficiënter zijn geworden in het produceren van meer (en dus goedkopere) producten met een beperktere levensduur (denk maar aan electronica). Maar dat kan niet de bedoeling zijn.
Met de huidige klimaat- en economische crisis is The logic of Sufficiency (uit 2005) weer helemaal actueel. Vorige woensdag nog stond in De Morgen een artikel van Jean Paul Van Bendegem die pleit voor een beperking van de wereldbevolking en voor status-quo-economieën, of zelfs krimpende economieën (terug naar een niveau dat op lange termijn behouden kan worden). Radicaal, lijkt het wel, maar in het licht van Princens boek gewoon verstandig.
murakami.
De Murakami chair is een stoel waarbij je door te schommelen zelf energie opwekt voor een leeslampje. Simpel edoch geniaal. Een ontwerp van Rochus Jacob uit de USA en winnaar van de ‘green life’ wedstrijd van Designboom.
In de woorden van de ontwerper:
I was looking for opportunities to generate energy through activities we naturally do. The final result is a rocking chair that enables the user to experience production and consumption of electricity in a gentle and rewarding way. An abstract process becomes tangible and eventually cultivates natural awareness. Complexity is covered by simplicity. Advanced nano-dynamo technology which is built in to the skids of the chair and more efficient light sources such as the newly developed OLED generation makes it possible to build a rocking chair with a reading lamp running on electricity generated from the rocking motion. During daylight the energy gets stored in a battery pack. The construction of the flat and bendable organic light emitting diodes allows new form factors such as using the traditional shape of a lamp but instead of having a light bulb the lampshade himself turns out to be the light source. To have a drastic reduction of consumption the big challenge will be to make consuming less feel like getting more.
der Dieter.
Dieter Rams is één van de straffe gasten van het productdesign van de afgelopen eeuw. Zijn ontwerpen voor Braun zijn niet alleen legendarisch maar ook een serieuze inspiratie voor Jonathan Ive, de productdesigner bij Apple.
Hier een interessant interview met de man – die er overigens Duitser dan Duits uitziet. Hij draagt functionaliteit hoog in het vaandel en vindt het de ontwerper z’n plicht om vooruit te denken en design te pushen. Of om het met de woorden van Raymond Loewy te zeggen: MAYA. Most Advanced Yet Acceptable.
wolken binnen.
Bij het beschrijven van wolken
zou ik me erg moeten haasten -
al na een fractie van een ogenblik
zijn het niet meer die wolken, maar andere.Het is wolken eigen
om zich nooit te herhalen
in vorm, nuances, houding of compositie.Niet bezwaard door enige herinnering
zweven ze moeiteloos boven de feiten.Wat heb je aan ze als getuigen, waarvan dan ook -
ze waaien ogenblikkelijk naar alle kanten.Vergeleken met de wolken
lijkt het leven gefundeerd te zijn,
haast bestendig, bijna eeuwig.Naast wolken
lijkt zelfs een steen een broeder
op wie je kunt bouwen,
maar zij, ach: verre, wispelturige nichtjes.Laat de mensen maar leven, als ze dat willen,
en daarna doodgaan, ieder op zijn beurt,
zij, de wolken, hebben met heel
dat vreemde gedoe
niets te maken.Boven jouw hele leven
en het mijne, dat nog niet heel is,
paradeerden en paraderen ze in pracht en praal.Ze zijn niet verplicht met ons te sterven.
Ook ongezien zullen ze verder zwerven.(Wislawa Szymborska)
wat als.
Wat als onze planeet ringen zou hebben, zoals Saturnus? Dat zou er zo uitzien:
goede architectuur lekt.
De villa Savoye in Poissy wordt beschouwd als één van de meesterwerken van Le Corbusier. Nochtans was de familie Savoye er helemaal niet zo tevreden mee. Meer nog: volgens moeder Savoye was Corbu verantwoordelijk voor de longontsteking van haar zoon, die hem bijna zijn leven kostte. In de slaapkamer van zoonlief lekte het immers zo erg dat het er constant vochtig en koud was. Moeder Savoye was niet van plan het er bij te laten en wou Le Corbusier voor de rechter slepen als hij het huis niet in orde bracht. De Joodse familie Savoye moest echter vluchten voor de oorlog eer het zover kon komen…
Een ander verdomd knap maar lekkend huis is dat van Rem Koolhaas in Floirac, bij Bordeaux. Ila Bêka en Louise Lemoîne hebben er een film over gemaakt, Houselife. Daarin volgen ze de kuisvrouw des huizes, Guadeloupe, die zo haar eigen opinie heeft over het architecturale hoogstandje. Zo vertrouwt ze de stabiliteit van het zaakje niet helemaal, want waarop steunt de verdieping in godsnaam? ”I hope it all doesn’t come tumbling down one day. It just hangs there, you see”
De film is soms hilarisch, maar geeft ook een geweldig inzicht in het huis. Een mooi portret, van de gebreken maar ook van de magie van de architectuur. Op het einde krijg je er nog een interview met Rem Koolhaas bij, die in de film een botsing ziet tussen “het platonische concept van schoonmaken en het platonische concept van architectuur”. Moeha. Je kunt de film en het prachtige boek hier bestellen. Check de trailers:
leave a comment